İlk Satıştan Önceki Giderler: Kanada'da İndirim ve Kayıt

İlk satıştan önce ödediğim kuruluş giderlerini indirebilir miyim?

Bir işletme giderini ancak, gideri yaptığınız mali dönemde (işletme yılınızda) işletmeyi yürütüyorsanız indirebilirsiniz; bu yüzden ilk satıştan çok başlangıç tarihi önemlidir (CRA: işletme giderleri). İşletme başladıktan sonra, gelir elde etmek için yaptığınız giderleri genellikle indirebilirsiniz; çabalarınıza rağmen işletme sona erse bile indirmeye devam edebilirsiniz, yani satış yapmış olmanız gerekmez (CRA: T4002, 1. Bölüm). Başlangıç tarihinden önce yapılan giderler işletme zararı oluşturmaz. Ekipmanın veya diğer sermaye niteliğindeki malvarlığının bedeli de gider olarak talep edilmez; Kanada amortisman indirimi (CCA) ile, yani vergi kurallarının bu mallar için izin verdiği yıllık indirimle geri kazanılır (CRA: IT-364, arşivlenmiş; Income Tax Act, 18. madde). Bülten arşivlenmiştir ve artık güncellenmez; CRA'nın güncel işletme giderleri sayfası aynı başlangıç tarihi gerekçesini tekrar eder.

Üç şey durumu karmaşıklaştırır:

• Başlangıç tarihi, her durumda olgulara bakılarak ayrı ayrı belirlenir; CRA da başlangıç gideri olarak neyi talep edebileceğinizi belirlemenin zor olabileceğini söyler.
• Harcamalar çoğu zaman kişisel kart, şahıs işletmesi ve henüz var olmayan bir şirket arasında dağılır.
• CRA yayınları, başlangıç tarihinden önce ödenen bir giderin işletme başladıktan sonra talep edilip edilemeyeceğini açıkça söylemez. Bu, bir tabloyla değil, bir uzmanla çözülecek bir sorudur.

Açılış harcamanız büyükse ve kişisel kartlar, bir şahıs işletmesi ve yeni bir şirket arasında dağıldıysa ya da bir beyannamenin vadesi geldiyse ve başlangıç tarihi belirsizse, defterler kesinleşmeden önce bu konuları bir uzmanla netleştirin.

Tarihli faturaları, kimin hangi hesaptan ödediğini gösteren belgeleri, ilk sözleşmenizin, ilk stok veya ekipman alımınızın ve ilk satışınızın tarihlerini, ayrıca her varlığın size ne zaman ulaştığını ve ne zaman ilk kullanıldığını toplayın.

İşletmem vergi açısından ne zaman başlar?

Bir işletme, işin düzenli bir parçası olan ya da işi başlatmak için gereken önemli bir faaliyete başladığınızda başlar; CRA her durumu kendi olgularına göre karara bağlar (CRA: T4002, 1. Bölüm).

Güncel kılavuz ile arşivlenmiş bülten araştırma konusunda farklı yönlere bakar: kılavuza göre işe başlayıp başlamamaya dair araştırma bir başlangıç değildir; bülten ise nasıl veya nerede faaliyet gösterileceğini seçmeye yönelik kapsamlı araştırmaları başlangıç sayar. Sizin çalışmanızın ikisi arasında nereye düştüğü bir değerlendirme meselesidir.

Yalnızca araştırma veya planlama yaptıysam ne olur?

CRA, işletme kurma araştırmasının maliyetini indiremeyeceğinizi söyler (CRA: T4002, 1. Bölüm). Arşivlenmiş bülten, işletme başlamadan önce yapılan giderlerin işletme zararı ya da sermaye dışı zarar (başka yıllara taşınan işletme zararı) olmadığını, bu yüzden önceki ya da sonraki yıllara taşınamayacağını ekler (IT-364). Yine de makbuzları saklayın: planlamanın ne zaman bittiğini ve faaliyetin ne zaman başladığını gösterirler.

Planlama başlangıç olabilir. Bülten, başlangıcın erken geldiği durumlar verir: ruhsat gerektiren bir işletme, ruhsatı almak için olumlu adımlar atıldığında başlamış sayılmıştır; bir şirket de proje sonradan terk edilmiş ve hiç gelir getirmemiş olsa bile ön araştırma ve müzakerelere giriştiğinde başlamıştır. Başlangıçtan sonra, gelir elde etmek için yapılan giderler, işletme normal faaliyetler başlamadan tasfiye edilse bile, normalde yapıldıkları yılda indirilebilir (IT-364).

CRA bunu işletme yerine hobi sayabilir mi?

İşletme başladıktan sonra da CRA, işin kâr amacıyla yürütülüp yürütülmediğini sorar. Denetim kılavuzu geçmiş kâr ve zarar kaydınızı, eğitiminizi, planınızı ve girişimin kâr gösterecek şekilde sermayelendirilip sermayelendirilmediğini tartar. Kötü iş kararları tek başına bir gelir kaynağı olmasını engellemez; ancak esas olarak kâr değil vergi zararı yaratmak için yürütülen bir faaliyet gelir kaynağı sayılmayabilir (CRA: denetim kılavuzu, 27. Bölüm).

Başlangıç öncesi hangi maliyetler gider, hangileri sermayedir?

İşletme başladıktan sonra, işletmeyi yürütmenin maliyeti cari gider, uzun süre dayanan malvarlığının bedeli ise sermayedir. Kanun, açıkça izin vermedikçe sermaye harcamasının indirilmesini reddeder; CCA bu izindir (Income Tax Act, 18(1)(b) bölümü; 20(1)(a) bölümü).

Bu maliyetleri defterlerime nasıl kaydederim?

Her maliyeti, ödenmiş olsun olmasın, yapıldığı dönemde kaydedin; başlangıç tarihi henüz belli olmasa bile ödemeyi kimin hangi hesaptan yaptığını da kaydedin. Çoğu serbest çalışan tahakkuk esasını kullanmak zorundadır; bu esas giderleri yapıldıkları dönemde indirir (CRA: T4002, 1. Bölüm). CRA belirli bir sistem istemez; her talebi destekleyen kayıtlar ister (CRA: işletme kayıtları). Amaç, her maliyetin daha sonra gider, sermaye varlığı, envanter veya başlangıçtan önceki maliyet olarak ayrılabilmesidir.

• Ekipman: varlık olarak kaydedin; satın alma, teslim ve ilk kullanım tarihleriyle birlikte.
• Yeniden satış için stok: gider olarak değil, envanter olarak kaydedin.
• Başlangıç tarihinden önceki maliyetler: başlangıç tarihi netleşene kadar tarihli tutun ve olağan giderlerden ayrı saklayın. Başlangıçtan sonraki kira veya hizmetler için önceden yapılan ödeme peşin ödenmiş giderdir; yararı gördüğünüz dönemde talep edilir (CRA: işletme giderleri).
• Kişisel karttaki maliyetler: kimin hangi hesaptan ödediğini kaydedin; böylece geri ödeme sonradan izlenebilir.
• Kişisel kullanım ve GST/HST: her maliyetin işletme payını ve talep edilen girdi vergisi kredisini kaydedin. Yalnızca işletme kısmını girin; gideri ya da varlığın sermaye maliyetini krediyle azaltın (CRA: işletme giderleri; T4002, 4. Bölüm).

İlk günden itibaren defterler için bkz. yeni bir işletme için defterlerin kurulması, şirket için ise yeni bir CCPC için defterler.

Gelirim olmadan CCA talep edebilir miyim?

CCA ilk satışı beklemez. İşletme gelirinin hesaplanmasında bir indirimdir; bu yüzden işletmenin başlamış olması gerekir (Income Tax Act, 20(1)(a) bölümü). Malvarlığı ayrıca kullanıma hazır olmalıdır: Kanun, o zamandan önce sınıf bakiyesine hiçbir tutarın girmesine izin vermez (13(26) bölümü).

Bina dışındaki malvarlığı, diğerlerinin yanı sıra, şu zamanların en erken olanında kullanıma hazır sayılır (13(27) bölümü):

• gelir elde etmek için ilk kez kullandığınız an;
• size teslim edildiği ve ticari olarak satılabilir bir ürün üretmek ya da ticari olarak satılabilir bir hizmet sunmak için kullanılabildiği an;
• edindiğiniz yılın bitiminden 357 günden fazla sonra başlayan ilk vergi yılının başı.

Arşivlenmiş bülten şu görüşü benimser: işletme başlamadan önce alınan, sonradan işletmede kullanılan ve bu arada başka bir amaçla kullanılmayan bir varlığın sermaye maliyeti, satın alındığında işletme faaliyette olsaydı sahip olacağı maliyettir. Varlığı önce kişisel olarak kullandıysanız, Kanun işletme kullanımı başladığında sermaye maliyetini en çok o tarihteki piyasa değeri olarak belirler (13(7) bölümü); bu yüzden maliyetini, o tarihteki piyasa değerini ve kullanım geçmişini saklayın. İşletme hiç başlamazsa, varlığı elden çıkardığınızda olağan sermaye kazancı ve zararı kuralları uygulanır (IT-364). Bülten artık güncellenmiyor; buna güvenmeden önce teyit edin.

CCA talebi isteğe bağlıdır; sıfırdan o yıl için azami tutara kadar olabilir ve mali döneminiz 365 günden kısaysa, ki ilk yılda olabilir, orantılanır (CRA: T4002, 4. Bölüm). İşletme ekipmanındaki olağan CCA, işletme gelirinin hesaplanmasında indirildiği için işletme zararı oluşturabilir ya da artırabilir (Income Tax Regulations, 1100(1) bölümü). Yönetmelik bazı talepleri gelire bağlar: kiralık mülk veya kiralama mülkü üzerindeki CCA (1100(11) ve (15)) ve CCPC olmayan kişi için anında gider yazma. Talep edip etmemek sizin tercihinizdir; CRA, o yıl gelir vergisi borcunuz yoksa CCA talep etmek istemeyebileceğinizi söyler. Sınıflar, oranlar ve değişmekte olan ilk yıl kuralları için bkz. Kanada amortisman indirimi (CCA) ve yıl sonundan önce ekipman almak.

İşletme zararını kaç yıl taşıyabilirim ve neye karşı?

Doğduğu yılda kullanılmayan gerçek bir işletme zararı, önceki yıllara 3 vergi yılı, sonraki yıllara 20 vergi yılı taşınabilen sermaye dışı zarar olabilir (Income Tax Act, 111(1)(a) bölümü; CRA: 25200. satır). Başlangıç tarihinden önceki maliyetler bu zararın parçası değildir.

• Şahıs işletmesi sahibi: zarar önce o yılki diğer gelirinizi azaltır; yalnızca artan tutar sermaye dışı zarar olabilir (CRA: T4002, 5. Bölüm).
• Şirket: zarar şirkette kalır ve şirketin diğer yıllardaki kendi gelirine karşı Schedule 4'te izlenir (CRA: Schedule 4). Yeni bir şirketin ilk yılından önce başka yıl olmadığından zararı yalnızca ileriye taşınabilir. Şirketin kontrolü başkasına geçerse (zarar kısıtlama olayı, örneğin yeni bir çoğunluk yatırımcısı), önceki sermaye dışı zararlar yalnızca aynı işletmenin gelirine karşı kullanılabilir (111(5) bölümü).

Geriye taşımanın nasıl talep edileceği ve hangi sınırların geçerli olduğu için bkz. işletme zararları.

Şahıs işletmesinin T2125 formunda ve şirketin T2 beyannamesinde kurallar farklı mı?

Başlangıç tarihi ve sermaye kuralları her ikisi için de Kanun'un aynı hükümlerinden gelir. Değişen, form ve zararı kimin kullanabileceğidir.

Satır numaraları 2025 formundandır; güncel formla karşılaştırın. Yeni bir işletme için ikisini karşılaştırmak için bkz. şahıs işletmesi mi şirket mi.

Satışı olmayan yeni bir şirket yine de T2 verir mi?

Evet. Kanada'da mukim bir şirket, ödenecek vergi olmasa bile her vergi yılı için T2 verir; faaliyetsiz şirketler de dahildir (CRA: kimin vermesi gerektiği). Beyannamenin son tarihi: vergi yılı bittikten altı ay sonra (CRA: T2 kılavuzu).

Beyanname vermek, ilk yıl zararının sonraki yıllar için Schedule 4'e kaydedilmesinin de yoludur. Önceki T2'ler hiç verilmediyse bkz. hiç beyanname vermemiş faaliyetsiz şirket.

Şirket kurulmadan önce ödeme yaptım: bu maliyet kimin?

CRA'nın arşivlenmiş bülteni, şirket var olmadan önceki maliyetleri şirketin maliyeti saymaz; iki yol vardır (CRA: IT-454, arşivlenmiş):

• Şirketler hukuku: Canada Business Corporations Act ve bazı eyalet kanunları, bir şirketin var olmadan önce kendi adına yapılan yazılı sözleşmeyi benimsemesine izin verir. Benimseyene kadar sözleşmeyi imzalayan kişi sözleşmeyle kişisel olarak bağlıdır (CBCA 14. madde).
• CRA'nın kabulü: böyle bir kanunun uygulanmadığı durumlarda CRA, maliyetleri onaylayan kişiler işi bir şirketin yürütmesini açıkça amaçlamışsa, gecikme kısa sürmüş veya onların kusuru değilse, hesabı kimin vereceği tartışılmıyorsa, birleşik vergileri üzerindeki etki ihmal edilebilir düzeydeyse ve şirket yazılı sözleşmeleri benimsiyorsa şirketin muhasebesini normalde kabul edeceğini söyler.

Bülten, kabulün varsayılmaması konusunda uyarır. Şahıs işletmesi sahibi veya ortaklar mevcut bir işi şirketleştirirse, iş yeni edinilmedikçe şirketin muhasebesini kabul etmez; bkz. şahıs işletmesi şirketleştirildikten sonra defterler.

Zaten sahip olduğunuz ve şirkete koyduğunuz ekipman ayrı bir devirdir: siz ve şirket 85. madde uyarınca ortak seçim yapmazsanız, ikinizden birinin en erken beyanname verme tarihinden geç olmamak üzere, piyasa değeriyle satış sayılır (Income Tax Act, 85. madde; bkz. işletmeyi şirkete taşımak).

Başlangıç tarihi kuralı yine geçerlidir: işletme başlamadan önce ödenen maliyet, sizin için de şirket için de işletme zararı oluşturmaz. Kartın kendisi maliyetin kimin olduğunu belirlemeyebilir; faturada kimin adının yazdığı ve tarihler önemlidir, gerisini durumunuzun olguları belirler. Şirket kuruluş harçları ve kuruluş öncesi maliyetler için bkz. şirket kuruluş maliyetleri. Kendinize geri ödeme için bkz. kişisel olarak ödenen işletme giderleri.

Eyaletim yanıtı değiştirir mi?

Yukarıdaki kurallar federaldir: başlangıç tarihi, gider ile sermaye ayrımı, CCA ve zarar yılları federal Income Tax Act'ten gelir. Şirket, eyalet ve bölge vergisini aynı T2'de bildirir; yalnızca Québec veya Alberta'da bulunan bir şirket ayrıca ayrı bir eyalet şirket beyannamesi verir (CRA: T2 beyannamesi). Québec eyalet gelir vergisini Revenu Québec yönetir ve bu rehber onu kapsamaz; Québec'te vergi veren biri kuralların aynı olduğunu varsaymamalıdır.

Başlangıç alımlarındaki GST/HST ve eyalet satış vergisi eyalete göre gerçekten farklıdır; bkz. kayıttan önce ödenen GST/HST'nin talebi.

Başlangıç tarihini ve maliyetleri kanıtlamak için ne saklamalıyım?

Kanun, gelir ve gider taleplerini desteklemek için tüm işlemlerinizin kayıtlarını, ilgili oldukları son vergi yılının sonundan itibaren genellikle en az altı yıl süreyle saklamanızı şart koşar (CRA: işletme kayıtları). Şirket; defterini, pay kayıtlarını, tutanaklarını ve defteri anlamak için gereken sözleşmeleri, kapatıldıktan sonra iki yıl süreyle saklar (Income Tax Regulations, 5800. madde; bkz. işletme kayıtları ne kadar saklanır). CRA her işletme için ayrı kayıt tutmanızı söyler (CRA: T4002, 1. Bölüm).

Örnek

Tüm tutarlar Kanada dolarıdır ve açıklayıcıdır.

Önce araştırma, sonra ekipman

Vancouver'daki bir serbest çalışan, Mart'ta pazar araştırması kursları için C$500 öder, Mayıs'ta C$2.400 değerinde bir dizüstü bilgisayar alır. İlk müşteri Temmuz'da öder. Dizüstü bilgisayarın yalnızca işletme için kullanıldığını ve C$2.400'ün GST/HST kredisinden sonraki maliyeti olduğunu varsayın. Kurslar işe nasıl başlanacağına dair araştırmaysa CRA bunları işletmenin başlangıcı saymaz ve maliyetinin indirilemeyeceğini söyler. Dizüstü bilgisayar faaliyete başlamak için alındıysa işletme Mayıs'ta başlamıştır. Dizüstü bilgisayar sermayedir: C$2.400 tutarı, müşteri ödediğinde değil, kullanıma hazır olduğunda CCA'ya girer ve talep kısa ilk dönem için orantılanabilir. Sonraki reklam ve malzeme gibi işletme giderleri cari giderdir.

İlk satıştan önce stok ve kira

Hamilton'daki bir şirket C$6.000 kira öder ve yeniden satış için C$14.000 değerinde stok alır; yıl sonuna kadar hiç satış yapmamıştır. Kiranın yalnızca o yıl sonuna kadarki dönemi kapsadığını ve stokun önce geldiğini ve pazarlamaya başlamaya yettiğini varsayın. Bu işletmeyi başlatıyorsa, ardından gelen kira cari gider olabilir. Burada maliyet değeriyle gösterilen stok, gider değil, kapanış envanteridir.

• 1. yıl: bu varsayıma göre, diğer maliyetlerden önce C$6.000 zarar. Geriye dönülecek önceki yıl yoktur, bu yüzden ileriye taşınır. Şirket yine de T2 verir.
• 2. yıl: zarardan önce C$15.000 gelir. C$6.000 zarar uygulandığında vergilendirilebilir gelir C$9.000 olur.

Şirket kurulmadan önce kurulum maliyetleri

Bir kurucu, Ocak'ta C$3.000 tutarındaki kurulum maliyetini kişisel kartına koyar ve Mart'ta şirketi kurar. Şirket Ocak'ta var olmadığından bu maliyetleri doğrudan kendi muhasebesine alamaz. İşletmenin başlayıp başlamadığı, CRA'nın şirketin bu maliyetleri muhasebeleştirmesini kabul edip etmeyeceği ve şirketin ona nasıl geri ödeme yapacağı, ilk T2 verilmeden önce belirlenir ve belgelenir.

Sizin için farklı mı?

• Açılış harcamanız büyük ve kişisel kartlar, bir şahıs işletmesi ve yeni bir şirket arasında dağılmış durumda ya da ilk beyannameniz vadesinde ve başlangıç tarihi belirsiz: başlangıç tarihi, gider veya sermaye ayrımı, her maliyetin kime ait olduğu ve başlangıç zararının nasıl taşınacağı mesleki yargı gerektiren sorulardır. Defterler veya beyanname kesinleşmeden önce bunları netleştirmek için tarihli faturalarınız ve ilk sözleşme tarihlerinizle birlikte muhasebe kayıtları desteği alın.
• Şirket kurulmadan önce ödeme yaptınız ya da şirket kuruluş harçları ödediniz: bkz. şirket kuruluş maliyetleri.
• İşi şahıs işletmesi olarak yürütüp sonra şirketleştirdiniz: bkz. şahıs işletmesi şirketleştirildikten sonra defterler.
• Kişisel kartla ödediniz ve geri ödeme almak istiyorsunuz: bkz. kişisel olarak ödenen işletme giderleri.
• GST/HST'yi kayıttan önce ödediniz: bkz. kayıttan önce ödenen GST/HST'nin talebi.
• Bir maliyetin kabul edilip edilmediğinden emin değilsiniz: bkz. CRA'nın kabul ettiği işletme giderleri.
• Şirketiniz hiç T2 vermedi: bkz. hiç beyanname vermemiş faaliyetsiz şirket.